Organik sintezdagi chiqindisiz texnologiyalar

Ushbu kitob kimyoviy texnologiyalar, xususan organik sintez jarayonlarida chiqindisiz texnologiyalar va ularning atrof-muhitga ta'siri hamda kimyoviy chiqindilarni qayta ishlash usullarini o'rganishga bag'ishlangan. Unda energiya samaradorligi, ikkilamchi resurslardan foydalanish, tabiiy gazni qayta ishlash, organik birikmalarni elektrolitik usulda ishlab chiqarish kabi muhim mavzular qam o'z ichiga oladi. Kitobda kimyoviy jarayonlarning ekologik jihatlari va chiqindilarni kamaytirish yo'llari atroflicha tahlil qilingan.

Asosiy mavzular

  • Organik sintezda chiqindisiz texnologiyalar: Fan-texnika taraqqiyoti natijasida chiqindilarni kamaytirish, atrof-muhitga zararli ta'sirni kamaytirish texnika taraqqiyotining asosiy vazifasi ekanligi, chiqindisiz texnologiyani ishlab chiqarishga tatbiq etishning ijtimoiy-iqtisodiy ahamiyati, mavjud texnik jarayonlardan optimallarini tanlash, xom-ashyodan kompleks foydalanishni yo'lga qo'yish kabi masalalar yoritilgan.
  • Chiqindisiz va kam chiqindili texnologiyalar haqida asosiy tushunchalar: Termodinamikaning birinchi va ikkinchi qonunlari asosida "chiqindisiz texnologiya" atamasining mohiyati, uning amaliyotdagi ahamiyati, energiyadan unumli foydalanish va atrof-muhitni muhofaza qilish kabi masalalar qamda ushbu texnologiyalar uchun 5 ta asosiy printsiplar bayon etilgan.
  • Chiqindisiz organik texnologiyalarning asosiy printsiplari: Ishlab chiqarish jarayonlarining o'zaro aloqadorligi, xom-ashyo va energetik resurslardan qamda tomonlama foydalanish, materiallar oqimining davriyligi, tabiiy muqitga ishlab chiqarish ta'sirini cheklash, chiqindisiz ishlab chiqarishni tashkil etish samaradorligi kabi printsiplar tahlil qilingan.
  • Kimyoviy chiqindilarning atrof-muhitga ta'siri: Polimer chiqindilarining, shuningdek, kimyoviy chiqindilarning atrof-muhitga ta'siri, ularning turlari, xossalari va inson salomatligiga ta'siri haqida ma'lumotlar berilgan. Qattiq chiqindilar, ularning manbalari va turlari hamda fizik-kimyoviy xossalari ham bayon etilgan.
  • Filtrlari, ularning qo'llanish soxalari va tanlash shartlari: Filtrlarning turlari, ularning olish usullari, klassifikatsiyasi, plastmassa mahsulotlarining energetika va hisoblash texnikasi sohalarida qo'llanilishi va tanlash shartlari haqida batafsil ma'lumotlar berilgan.
  • Qattiq chiqindilar manbai va turlari: Kimyo sanoati korxonalaridagi qattiq chiqindilarning manbalari, turlari, fizikaviy va kimyoviy xossalari, shuningdek ularning atrof-muqitga ta'siri haqida ma'lumotlar keltirilgan.
  • Chiqindilarni mexanik va termik qayta ishlash usullari: Chiqindilarni mexanik va termik qayta ishlash usullari, jumladan, ularning turlari, vazifalari va qo'llanilishi haqida ma'lumotlar berilgan.
  • Tabiiy gazni tarkibi to'g'risida umumiy tushuncha. Gazni qayta ishlashga tayyorlash: Tabiiy gazning tarkibi, undagi zaharli birikmalar, gazlarni tozalash usullari (absorbsiya va adsorbsiya) hamda tabiiy gazni qayta ishlashga tayyorlash texnologiyalari yoritilgan.
  • Organik birikmalarni elektrolitik usulda ishlab chiqarish texnologiyasi: Organik birikmalarning elektrosintezi, elektroliz jarayonlari, katod va anodda kechadigan reaktsiyalar, shuningdek, nitrobirikmalarni qaytarish asosida aminofenol, benzidin kabi moddalarni olish texnologiyalari bayon etilgan.
  • Yengil uglevodorod gazlarini qayta ishlash jarayonlari gazlarni olinish manbalari va ularning tarkibi: Neftni qayta ishlash jarayonida hosil bo'ladigan yengil gazlar, ularning tarkibi, ularni qayta ishlashga tayyorlash va ajratish usullari haqida ma'lumotlar berilgan.
  • Biogaz va biogumus ishlab chiqarish texnologiyasi va uning istiqbollari: Qishloq xo'jaligi chiqindilaridan biogaz va biogumus olish texnologiyalari, ularning sanoat ahamiyati va istiqbollari haqida ma'lumotlar berilgan.