Италян тилида ўзлашма сўзлар
Ushbu referat italyan tilidagi o'zlashma so'zlarining tarixiy rivojlanishi, manbalari va turlarini o'rganishga bag'ishlangan. Unda o'zlashma so'zlarning italyan tili leksikasidagi o'rni, turli tillarning (lotin, nemis, fransuz, ispan, arab) ta'siri, dialektizmlarning roli va yangi so'zlarning (neologizmlar) paydo bo'lish jarayonlari tahlil qilinadi. Shuningdek, referatda leksikadagi o'zgarishlar, ularning sabablari, semantik va morfologik xususiyatlari ham ko'rib chiqiladi.
Asosiy mavzular
- Italyan tili leksikasining tashkil topishi: Italyan tili leksikasi qadimgi lotin tili, o'zlashma so'zlar va neologizmlardan tashkil topgan. O'zlashma so'zlar nemis, fransuz, arab, ispan tillaridan kirib kelgan. Neologizmlar esa mavjud so'zlardan suffiks, prefiks va qo'shimchalar yordamida yasaladi.
- O'zlashma so'zlarning turlari va harakteri: O'zlashma so'zlar tarjima qilingan so'zlar bo'lib, semantik (ma'no jihatdan) va to'g'ridan-to'g'ri tarjima (calco traduzione) turlariga bo'linadi. Semantik o'zlashmalar ma'nosi va shakli jihatdan italyan tiliga mos keladi. To'g'ridan-to'g'ri tarjimalar esa chet tilidagi so'zlarning so'zma-so'z tarjimasidir.
- Turli tillarning italyan tiliga ta'siri: Italyan tiliga lotin, nemis, arab, fransuz, ispan va ingliz tillari ta'sir ko'rsatgan. Lotin tili ko'plab ilmiy va madaniy atamalarni bergan bo'lsa, nemis tili harbiy sohada, fransuz tili esa madaniyat va san'at sohasida o'zlashmalarga sabab bo'lgan.
- Italyan dialektlaridan o'zlashgan so'zlar: Italyan dialektlari ham tilning boyishida muhim rol o'ynaydi. Venetsiya, Jenoa, Napoli kabi shaharlarning dialektlaridan ko'plab so'zlar adabiy tilga kirib kelgan. Dialektizmlar texnik terminlar, maishiy va hazilomuz so'zlarda ko'proq uchraydi.
- Neologizmlar: Neologizmlar tilning doimiy rivojlanishini ta'minlaydi. Ular til elementlaridan (suffiks, prefiks) yasaladi yoki ma'no jihatdan o'zgaradi. Neologizmlar yasama va semantik turlarga bo'linadi.