Ўзбек халқ романик достонлари поэтикаси

Ushbu monografiya Oʻzbekiston xalq ogʻzaki ijodida muhim oʻrin tutuvchi romantik dostonlar poetikasini tahlil etadi. Unda romantik dostonlarning oʻziga xos xususiyatlari, syujeti, epik makon va zamon, obrazlar tizimi, barqaror stilistik formulalar va ularning badiiy vazifalari yoritilgan. Kitob folklorshunoslar, filologiya fakulteti talabalari va folklorga qiziquvchilar uchun moʻljallangan.

Asosiy mavzular

Romantik dostonlarning o'rni va xususiyatlari: Romantik dostonlar oʻzbek xalq ogʻzaki ijodida muhim oʻrin egallaydi va koʻp qatlamli tuzilishi bilan ajralib turadi. Ularda xalq hayoti ideallashtirilgan shaklda, qahramonlik va sevgining yuksak namunalari tasvirlanadi. Dostonlar xalqning orzu-intilishlari, estetik ideallari va axloqiy qarashlarini aks ettiradi.
Romantik dostonlarda makon va zamon: Romantik dostonlarda makon va zamon shartli xarakterga ega boʻlib, xalqning ideal tasavvurlari asosida yaratiladi. Makon koʻpincha sirli va afsonaviy, zamon esa oʻtmishga yoʻnaltirilgan boʻladi. Bu xususiyatlar dostonlardagi voqealarning fantastik va moʻjizaviy ruhini kuchaytiradi.
Romantik dostonlardagi epik qahramonlar: Romantik doston qahramonlari ideal insonlar boʻlib, ular kuchli, mard, adolatli va sevgi yoʻlida har qanday qiyinchilikni yengishga tayyor. Qahramonlarning xarakteri xalqning estetik ideallari asosida shakllanadi. Qahramonlar oʻzlarining yuksak axloqi va maʼnaviy fazilatlari bilan ajralib turadi.
Romantik dostonlardagi barqaror epik formulalar: Barqaror epik formulalar dostonlarning ajralmas qismi boʻlib, ular voqealarni tasvirlash, qahramonlarning nutqini ifodalash va dostonning badiiy taʼsirini kuchaytirishga xizmat qiladi. Barqaror formulalar folklor anʼanalariga asoslanadi va dostonning oʻziga xosligini taʼminlaydi.