“G.thurberi Tod. ва G.raimondii Ulbr. амфидиплоиди асосида Қорақалпоғистон Республикаси шароитида етиштиришга мос, тезпишар ғўза навини яратиш
Ushbu tadqiqot ishi paxta seleksiyasi, urug'chiligi va yetishtirish agrotexnologiyalari sohasida olib borilgan ilmiy-amaliy izlanishlar natijasidir. Tadqiqotning asosiy maqsadi Qoraqalpog'iston Respublikasi sharoitida yetishtirishga mos, tezpishar, hosildor hamda yuqori tolali g'o'za navini yaratishdan iborat. Tadqiqotda G.thurberi Tod. va G.raimondii Ulbr. turkumidan olingan yangi S-7315 g'o'za navining yaratilishi, uning xo'jalik va texnologik belgilari, kasalliklarga chidamliligi hamda boshqa muhim xususiyatlari batafsil o'rganilgan. Natijada, mazkur nav Qoraqalpog'istonning tuproq-iqlim sharoitlariga mosligi, iqtisodiy samaradorligi isbotlangan.
Asosiy mavzular
- G'o'za seleksiyasi va nav yaratish: Tadqiqotda G.thurberi Tod. va G.raimondii Ulbr. turkumidan olingan ikki g'o'za turining genetik jihatdan boyitilgan duragaylash usullari yordamida yangi, istiqbolli S-7315 navining yaratilishi jarayoni hamda uning muhim xo'jalik belgilari atroflicha o'rganilgan. Xususan, tezpisharligi, hosildorligi, tolasi sifati va chiqimi kabi ko'rsatkichlar bo'yicha olib borilgan tadqiqotlar natijalari keltirilgan.
- Qoraqalpog'iston sharoitiga mos g'o'za navi: Tadqiqotning asosiy yo'nalishlaridan biri Qoraqalpog'iston Respublikasining qiyin tuproq-iqlim sharoitlariga, ya'ni sho'r, suv tanqis hududlariga mos yangi g'o'za navini yaratishdan iborat. Tadqiqotda yaratilgan S-7315 navining bu sharoitlarga mosligi, uning tuproq sho'rlanishi va qurg'oqchilikka chidamliligi atroflicha o'rganilgan hamda amaliyotda sinovdan o'tkazilgan.
- S-7315 navining xususiyatlari va afzalliklari: Yangi yaratilgan S-7315 g'o'za navining agrotexnik va biologik xususiyatlari, jumladan, o'suv davri, bir do'na ko'sak vazni, tolasi sifati (mikroner, tolasi uzilishi) va chiqimi bo'yicha batafsil ma'lumotlar berilgan. Shuningdek, ushbu navning Verticillium vilt kasalligiga chidamliligi va boshqa xo'jalik uchun muhim bo'lgan afzalliklari haqida ham ma'lumotlar keltirilgan.