Shimoliy g'arbiy O'zbekiston agrosenozlari yomg'ir chuvalchanglarining (Opisthopora: Lumbricidae) tur tarkibi, tarqalishi va bioekologik xususiyatlari

Ushbu dissertatsiya avtoreferati Shimoliy-Gʻarbiy Oʻzbekiston agrosenozlarida yomg'ir chuvalchanglarining (Opisthopora: Lumbricidae) tur tarkibi, tarqalishi va bioekologik xususiyatlarini oʻrganishga bag'ishlangan. Tadqiqotda yomg'ir chuvalchanglarining zamonaviy holati baholanib, biotoplardagi ahamiyati ochib berilgan hamda ularni muhofaza qilish boʻyicha chora-tadbirlar ishlab chiqish taklif qilingan. Tadqiqotning natijalari jahon va respublika fanining dolzarb muammolarini yechishga, shuningdek, Oʻzbekistonning shimoliy-gʻarbiy hududining biologik xilma-xilligini oʻrganishga katta hissa qoʻshadi. Kitobda yomg'ir chuvalchanglarning hududiy tarqalishi, ularning morfologik, biologik va ekologik xususiyatlari, shuningdek, xoʻjalik ahamiyati batafsil tahlil qilingan.

Asosiy mavzular

  • Yomg'ir chuvalchanglarining Shimoliy-Gʻarbiy Oʻzbekistondagi tur tarkibi va tarqalishi: Tadqiqotning birinchi qismida Oʻzbekiston Lumbricidae faunasining aniqlangan 28 turi va Shimoliy-Gʻarbiy Oʻzbekiston faunasi uchun aniqlangan 22 turi va kenja turi yomg'ir chuvalchanglarining tavsifi, yig'ilgan joyi va tarqalishi haqida ma'lumotlar keltirilgan. Jumladan, 3 ta tur Oʻzbekiston faunasi uchun yangi tur sifatida qayd etilgan.
  • Yomg'ir chuvalchanglarining bioekologik xususiyatlari: Dissertatsiyada yomg'ir chuvalchanglarining biotoplarda tarqalishi, ularning miqdoriy tahlili, iqlim oʻzgarishining ularning xilma-xilligiga ta'siri oʻrganilgan. Oʻrmon-toʻqay, togʻoldi, agrobiosenoz va sinantrop biotoplarida yomg'ir chuvalchanglarining tarqalishi va soni tahlil qilingan. Shuningdek, ular hayotining davri, diapauza davri va haroratning ta'siri oʻrganilgan.
  • Yomg'ir chuvalchanglarining xoʻjalik ahamiyati va ularni asrash boʻyicha chora-tadbirlar: Tadqiqotning yakuniy qismida yomg'ir chuvalchanglarining tuproq unumdorligini oshirishdagi roli va ularning xoʻjalik ahamiyati asoslangan. Pomidor oʻsimligining oʻsishi, rivojlanishi va hosildorligiga yomg'ir chuvalchanglarining ta'siri ham oʻrganilgan. Ushbu tadqiqotlar asosida yomg'ir chuvalchanglarni muhofaza qilish boʻyicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.