Sutli nordon «Shifo» ichimligi ishlab chiqarish chiqarish texnologiyasi
Ushbu dissertatsiya avtoreferati Oʻzbekiston Respublikasi Oliy ta'lim, fan va innovatsiya vazirligi huzuridagi Oliy attestatsiya komissiyasida roʻyxatga olingan bo'lib, Toshkent kimyo-texnologiya institutida tayyorlangan. Unda sutli nordon «Shifo» ichimligini ishlab chiqarish texnologiyasi, uning mikroflorasining sifat va miqdoriy tarkibi, shifobaxsh xususiyatlari, kimyoviy tarkibi, saqlanish muddati va boshqa jihatlari batafsil o'rganilgan. Tadqiqot natijasida sut zardobi va yog'siz sutdan foydalanib, qimizga o'xshash, parhezbop va shifobaxsh xususiyatlarga ega bo'lgan «Shifo» nomli yangi ichimlik ishlab chiqarish texnologiyasi yaratilgan. Ushbu ichimlikning foydalanishga berilishi natijasida sut sanoatining ikkilamchi mahsulotlaridan samarali foydalanish, aholini sifatli va salomatlikka foydali mahsulotlar bilan ta'minlashga hissa qo'shilishi ko'rsatilgan.
Asosiy mavzular
- Kirish: Dissertatsiya mavzusining dolzarbligi, zarurati, muammoning oʻrganilganlik darajasi, tadqiqotning respublika fan va texnologiyalar rivojlanishining ustuvor yoʻnalishlariga mosligi, ilmiy-tadqiqot ishlari rejalari bilan bog'liqligi, maqsadi va vazifalari bayon etilgan.
- Tadqiqotning asosiy mazmuni: Dissertatsiyaning kirish qismida muammoning dolzarbligi, ilmiy-amaliy asoslari, maqsad va vazifalar, natijalarning ilmiy yangiligi va amaliy ahamiyati ochib berilgan. Birinchi bobda "Sut nordon mahsulotlari ishlab chiqarishning zamonaviy holati" yoritilgan. Ikkinchi bobda "Nordonlashtirilgan sut mahsulotlarining fiziologik, biokimyoviy xossalari va kimyoviy tarkibini o'rganish ob'ektlari va usullari" keltirilgan. Uchinchi bobda "Biya sutidan olingan qimiz mikroflorasining miqdoriy va sifat tarkibini oʻrganish" mavzusi tadqiq etilgan. To'rtinchi bobda esa "Ishlab chiqilgan texnologiyaning va nordon sut «Shifo» ichimligini ishlab chiqarishning texnik-iqtisodiy samaradorligi" mavzusi ko'rib chiqilgan.
- Tadqiqotning amaliy natijalari: Sutni qayta ishlash ikkilamchi mahsulotlaridan (yog'sizlantirilgan sut va sut zardobi) foydalanib, qimizga o'xshash parhezbop va shifobaxsh sutli nordon «Shifo» ichimligi ishlab chiqarish texnologiyasi yaratilgan. Ushbu ichimlikning foydali bakteriyalar va vitaminlarga boyligi, oshqozon-ichak kasalliklariga qarshi samaradorligi aniqlangan.
- Xulosa: Sutni qayta ishlash ikkilamchi mahsulotlaridan yangi, qimizga o'xshash sutli ichimlik ishlab chiqarish biotexnologiyasi ishlab chiqilganligi, undagi mikroorganizmlarning tadqiqi, ularning oziq-ovqat sanoatida qo'llash istiqbollari, kimyoviy tarkibi va xossalari o'rganilganligi hamda iqtisodiy samaradorligi keltirilgan.