O‘zbekiston milliy taraqqiyoti bosqichida mahalla institutini takomillashtirishning asosiy yo‘nalishlari
Ushbu dissertatsiya Oʻzbekiston milliy taraqqiyoti bosqichida mahalla institutini takomillashtirishning asosiy yoʻnalishlarini tadqiq etadi. Tadqiqotda Oʻzbekistonda amalga oshirilayotgan islohotlar sharoitida mahalla institutining roli va ahamiyati, uning ijtimoiy-siyosiy va huquqiy jihatdan rivojlanishi, zamonaviy talablarga moslashuvi, fuqarolik jamiyatini qurishdagi oʻrni kabi masalalar chuqur oʻrganilgan. Tadqiqotning asosiy maqsadi – mahalliy oʻzini-oʻzi boshqarish organlari faoliyatini yanada takomillashtirish boʻyicha ilmiy-amaliy tavsiyalar ishlab chiqishdan iborat. Dissertatsiyada jahon va milliy tajribalar tahlil qilinib, mahallalar faoliyatini tubdan yaxshilashga qaratilgan amaliy va takliflar berilgan.
Asosiy mavzular
- Oʻzbekistonda mahalla institutini takomillashtirishning asosiy yoʻnalishlari: Dissertatsiya Oʻzbekiston milliy taraqqiyoti bosqichida mahalla institutini takomillashtirishning asosiy yoʻnalishlarini tadqiq etadi. Tadqiqotda Oʻzbekistonda amalga oshirilayotgan islohotlar sharoitida mahalla institutining roli va ahamiyati, uning ijtimoiy-siyosiy va huquqiy jihatdan rivojlanishi, zamonaviy talablarga moslashuvi, fuqarolik jamiyatini qurishdagi oʻrni kabi masalalar chuqur oʻrganilgan. Tadqiqotning asosiy maqsadi – mahalliy oʻzini-oʻzi boshqarish organlari faoliyatini yanada takomillashtirish boʻyicha ilmiy-amaliy tavsiyalar ishlab chiqishdan iborat. Dissertatsiyada jahon va milliy tajribalar tahlil qilinib, mahallalar faoliyatini tubdan yaxshilashga qaratilgan amaliy va takliflar berilgan.
- Mahalla institutining ijtimoiy-siyosiy va huquqiy jihatdan rivojlanishi: Ushbu mavzu doirasida XIX asr oxiri – XX asr boshlaridagi tadqiqotchilardan A.P.Xoroshxin, V.Nalivkin, M.Nalivkina, G.Arandarenko, K.K.Palen, N.A.Mayev, N.G.Malliskiylarning asarlarida oʻzbek xalqining jamoaviy turmush tarzi, madaniyati haqidagi ma'lumotlar, asosan, umumlashtiruvchi nazariy xarakterga ega ekanligi ta'kidlangan. Sobiq Ittifoq davrida amalga oshirilgan tadqiqotlarda mahalla tizimining ba'zi xususiyatlarini tahlil qilish asnosida, mahalliy aholiga xos boʻlgan milliy boshqaruv an'analarini tadqiq etish, milliy jamoa boshqaruv usullaridagi oʻzgarishlarga e'tibor qaratilmagan.
- Fuqarolik jamiyatini qurishda mahalla institutining oʻrni va ahamiyati: Mazkur tadqiqot ishiga qoʻl urish uchun turtki boʻldi. Mazkur mavzu qayd etilgan olimlar tomonidan yangi davr nuqtai nazaridan tizimli ravishda to'liq o'rganilmagan. Shu bois, mazkur tadqiqot ishi Oʻzbekiston milliy taraqqiyoti yangi bosqichida mahalla institutini takomillashtirish dolzarb, ilmiy-amaliy ahamiyatga ega hisoblanadi.