Юқори тоннажли контейнерларни ташишга мўлжалланган узун базали платформа вагонининг параметрларини танлаш ва конструктив ечимларини асослаш

Ushbu dissertatsiya avtoreferati O'zbekiston davlat transport universiteti huzuridagi ilmiy kengash tomonidan tasdiqlangan bo'lib, unda yuqori tonnajli konteynerlarni tashishga mo'ljallangan uzun bazali platforma vagonining parametrlarini tanlash va konstruktiv yechimlarini asoslash mavzusi yoritilgan. Tadqiqotda xalqaro standartlar asosida zamonaviy platforma vagonlarining konstruktiv xususiyatlari, ularning qo'llanilishi, tahlili va takomillashtirilishi bo'yicha ilmiy-amaliy ishlar bayon etilgan. Xususan, mavjud platforma vagonlarining kamchiliklari ko'rsatilib, ularni bartaraf etish yuzasidan takliflar berilgan. Xalqaro tajribalar va nazariy hisob-kitoblar asosida yangi, takomillashtirilgan platforma vagonining konstruktiv yechimlari ishlab chiqilgan va ularning nazariy va eksperimental asoslari asoslab berilgan. Tadqiqot natijalari O'zbekiston temir yo'llari transporti sohasini rivojlantirishga, konteyner tashish samaradorligini oshirishga va ekspluatatsion xarajatlarni kamaytirishga qaratilgan.

Asosiy mavzular

Tadqiqotning dolzarbligi va zarurati: Jahon transport tizimining rivojlanishi, zamonaviy logistika talablari va milliy iqtisodiyotning o'sayotgan yuk tashish ehtiyojlari fonida yuqori tonnajli konteynerlarni tashishga mo'ljallangan platforma vagonlarini takomillashtirishning dolzarbligi asoslab berilgan. Milliy va xalqaro tajribalar tahlil qilinib, mavjud yechimlardagi kamchiliklar ko'rsatilgan.
Tadqiqotning maqsadi va vazifalari: Asosiy maqsad – yuqori tonnajli konteynerlarni tashish uchun mo'ljallangan, takomillashtirilgan konstruksiyali uzun bazali platforma vagonini ishlab chiqishdan iborat. Vazifalar sifatida esa mahalliy va xorijiy vagon-platformalarning tahlili, optimal texnik parametrlarni tanlash, nazariy va eksperimental tadqiqotlar o'tkazish belgilangan.
Nazariy tadqiqotlar va hisob-kitoblar: Vagon-platforma konstruksiyasining yuklanishini aniqlash uchun chekli elementlar usuli qo'llanilgan. ANSYS Workbench va SolidWorks dasturlari yordamida konstruksiyaning kuchlanish-deformatsiya holati hisoblangan va tahlil qilingan. Turli variantdagi balkalar bo'yicha kuchlanish va mustahkamlik hisob-kitoblari keltirilgan.
Eksperimental tadqiqotlar va natijalar: Takomillashtirilgan vagon-platforma namunasi bo'yicha statik va dinamik sinovlar o'tkazilgan. Tenzo-rezistorlar yordamida olingan ma'lumotlar GOST standartlari asosida tahlil qilingan. Nazariy hisob-kitoblar natijalarining eksperimental ma'lumotlar bilan uyg'unligi tasdiqlangan. Natijalarga ko'ra, ishlab chiqilgan konstruksiyaning mustahkamligi va ishonchliligi aniqlangan.
Tadqiqotning ilmiy yangiligi va amaliy ahamiyati: Yangi platinach-sterjenli chekli-elementli model ishlab chiqilgan. Konstruksiya elementlarining geometrik parametrlari va kuchlanish-deformatsiya holati orasidagi bog'liqlik aniqlangan. Ishlab chiqilgan konstruksiya namunasi sanoatga tatbiq etilgan, natijada tara og'irligi kamayib, yuk ko'tarish qobiliyati oshgan.