“Такрорий экин турларини тупроқ унумдорлиги ва кузги буғдой ҳосилдорлигига таъсири” (Бухоро вилояти ўтлоқи - аллювиал тупроқлари шароитида)
Ushbu avtoreferat Oʻzbekiston Respublikasi Innovatsion rivojlanish vazirligi tizimidagi Don va dukkakli ekinlar ilmiy-tadqiqot instituti huzuridagi ilmiy kengashda himoyaga tavsiya etilgan dissertatsiya ishining qisqacha mazmunini oʻz ichiga oladi. Tadqiqot, Buxoro viloyati oʻtloqi-allyuvial tuproqlari sharoitida takroriy ekinlar ekishning tuproq unumdorligi va kuzgi bugʻdoy hosildorligiga taʼsirini oʻrganishga bagʻishlangan. Tadqiqotda olingan natijalar, Oʻzbekiston qishloq xoʻjaligini yanada rivojlantirish, ayniqsa, don ekinlari yetishtirishni koʻpaytirish va sifatini yaxshilashga qaratilgan davlat siyosatiga muvofiq keladi. Avtoreferatda tadqiqot obyekti, predmeti, metodologiyasi, olingan asosiy natijalar, ilmiy yangiliklari va amaliy ahamiyati batafsil yoritilgan.
Asosiy mavzular
- Tadqiqot obyekti va predmeti: Tadqiqot obyekti sifatida Buxoro viloyatining oʻrtacha shoʻrlangan oʻtloqi-allyuvial tuproqlari, yumshoq bugʻdoy navi "Alekseych", takroriy ekinlar tariq, makkajumoxori, noʻxat, mosh, oq joʻxori navlari tanlab olingan. Tadqiqot predmeti esa takroriy ekinlar qoldiqlarining tuproq xossalari hamda kuzgi bugʻdoy hosildorligiga taʼsiri hisoblanadi.
- Tadqiqot metodologiyasi: Tadqiqotda dala tajribalari, biomеtrik oʻlchashlar, fеnologik kuzatuvlar, tuproqni oʻrganishning zamonaviy usullari (agroximiya, agrofizika, mikrobiologiya), maʼlumotlarni statistik tahlil qilish usullaridan foydalanilgan.
- Tadqiqotning ilmiy yangiligi va amaliy ahamiyati: Oʻtloqi-allyuvial tuproqlarda takroriy ekinlar turlarini aniqlash, tuproq unumdorligini oshirish va kuzgi bugʻdoy hosildorligini koʻpaytirish boʻyicha yangi tavsiyalar ishlab chiqilgan. Natijalar asosida amaliy tavsiyanomalar yaratilgan va hududlarda joriy etilgan.
- Tadqiqot natijalari va xulosalari: Tadqiqot natijalariga koʻra, takroriy ekilgan noʻxat va mosh navlari tuproq unumdorligini sezilarli darajada oshirishi, kuzgi bugʻdoy hosildorligini koʻpaytirishini isbotlangan. Shuningdek, iqtisodiy samaradorlik ham yuqori boʻlgan.