Тошкент вилоятининг ўтлоқи бўз тупроқлари шароитида сояни ёмғирлатиб суғориш тартибини ишлаб чиқиш
Ushbu avtoreferat "O'zbekiston agrar xabarNomasi" jurnalida chop etildi. Dissertatsiya B2022.4.PhD/Qx997 raqami bilan davlat reyestriga kiritilgan. Tadqiqotda Toshkent viloyatining o'tloqi-cho'l tuproqlari sharoitida "Nafis" va "O'zbekcha-6" navli soya navlarini sug'orishning suv tejovchi rejimlarini ishlab chiqishga bag'ishlangan. Tadqiqotda turli sug'orish usullari va rejimlari, ularning tuproq, o'simlik rivojlanishi va hosildorligiga ta'siri o'rganilgan. Shuningdek, eng samarali va iqtisodiy jihatdan foydali sug'orish usullari aniqlangan. Ushbu tadqiqot qishloq xo'jaligida suv resurslaridan oqilona foydalanish va hosildorlikni oshirishga qaratilgan.
Asosiy mavzular
- Soya navlarini sug'orish rejimlari: Tadqiqotda "Nafis" va "O'zbekcha-6" soya navlarini sug'orishning optimal rejimlari, jumladan, sug'orish oldi tuproq namligi, suv sarfi, davriyligi va me'yorlari aniqlangan. Turli sug'orish usullari (egatlab sug'orish, yomg'irlatib sug'orish)ning soya o'simligiga ta'siri o'rganilgan.
- Tuproqning agrofizik va agrokimyoviy xossalari: Soya navlarini sug'orishning tuproqning suv-fizik, agrofizik va agrokimyoviy xossalariga ta'siri tadqiq qilingan. Tuproqning hajmiy massasi, g'ovakligi, suv o'tkazuvchanligi kabi ko'rsatkichlarga turli sug'orish usullari va rejimlari ta'siri aniqlangan.
- Suv iste'moli va iqtisodiy samaradorlik: Soya navlarini sug'orishda suv iste'molini aniqlash va suvni tejash bo'yicha tavsiyalar ishlab chiqilgan. Har bir sug'orish usuli va rejimining suv tejalishi va iqtisodiy samaradorligiga ta'siri baholangan. Eng yuqori sof daromad va rentabellikka erishish usullari ko'rsatilgan.
- Soya donining sifati: Har xil sug'orish usullari va rejimlari ostida yetishtirilgan soya donining oqsil va moy miqdoriga ta'siri o'rganilgan. Eng yuqori sifatli don olish usullari aniqlangan.