Синтетик полимерлар асосида биологик парчаланувчи композицион материалларнинг олиниши ва тадқиқоти
Ushbu doktorlik dissertatsiyasi mavzusi "Sintetik polimerlar asosida bio'parchalana'digan kompozitsion materiallarning olinishi va tadqiqoti" deb nomlanadi. Tadqiqotda polietilen (PE) va polivinilxlorid (PVC) asosidagi yangi turdigan bio'parchalana'digan kompozitsion materiallar ishlab chiqish texnologiyasi yaratilgan va ularning strukturasi, fizik-mexanik va bio'parchalana'digan xossalari o'rganilgan. Tadqiqot O'zbekiston Respublikasi Prezidentining «Energiya te'jovchi va ekologik jihatdan xavfsiz te'xnologiyalarni yaratish va ishlab chiqarishga joriy etish bo'yicha ilmiy-tadqiqot ishlarini kengaytirish...» farmoni ijrosiga qaratilgan bo'lib, kimyo sanoatini rivojlantirishning ustuvor yo'nalishlariga mos keladi. Ushbu tadqiqotlar natijasida yaratilgan materiallar ekologik toza va yuqori sifatli bo'lib, kelajakda ulardan keng foydalanish ko'zda tutilgan.
Asosiy mavzular
- Sintetik polimerlar asosida bio'parchalana'digan kompozitsion materiallar yaratishning nazariy asoslari: Polietilen (PE) va polivinilxlorid (PVC) kabi sintetik polimerlarning bio'parchalana'digan kompozitsion materiallar sifatida qo'llanilishi, ularning bio'parchalana'diganlik mexanizmlari, asosiy turlari va ularni belgilovchi omillar (to'ldiruvchi miqdori, dispersligi, komponentlarning o'zaro ta'siri va h.k.) haqida ma'lumot berilgan.
- Bio'parchalana'digan materiallarni tadqiq qilish ob'ektlari va usullari: Tadqiqot ob'ekti sifatida sintetik polimerlar (PE va PVC) asosidagi kompozitsion materiallar, modifikatsiyalangan guruch kraxmali va glitserin monostearat tanlangan. Tadqiqot usullari sifatida infraqizil spektroskopiya, rentgenografiya, termogravimetrik tahlil, elektron mikroskopiya va boshqa kompleks fiziko-kimyoviy va mexanik usullar qo'llanilgan.
- Polietilen va polivinilxlorid asosidagi bio'parchalana'digan kompozitsiyalarni ishlab chiqish va ularning xossalari: PE va PVC asosida turli konsentratsiyalarda modifikatsiyalangan kraxmal va glitserin monostearat qo'shilgan bio'parchalana'digan kompozitsiyalar olingan. Olingan kompozitsiyalarning struktura-morfologik, fizik-mexanik, sorbsion va termik xossalari tadqiq qilingan.
- Bio'parchalana'digan kompozitsiyalarning texnik-iqtisodiy ko'rsatkichlari: Yaratilgan bio'parchalana'digan kompozitsion materiallarni ishlab chiqarishning texnologik sxemasi ishlab chiqilgan va ularning texnik-iqtisodiy samaradorligi hisoblab chiqilgan. Materiallarning rentabelligi va ishlab chiqarish hajmlari aniqlangan.