Sharq mutafakkirlari barkamol inson tarbiyasi haqida
Ushbu kurs ishi O'zbekistonning ma'naviy merosi, xususan Sharq mutafakkirlarining pedagogik qarashlariga bag'ishlangan. Unda Sharq uyg'onish davridagi ta'lim-tarbiya, XIV-XVI asrlardagi tarbiya, maktab va pedagogik fikr taraqqiyoti, Forobiy va Ibn Sinoning ta'limiy-axloqiy qarashlari tahlil qilinadi. Kurs ishida buyuk mutafakkirlarning ilmiy merosini o'rganish, ularning hayot yo'llaridan saboq olishning ahamiyati ta'kidlanadi.
Asosiy mavzular
- Sharq uyg'onish davrida ta'lim-tarbiya: Ushbu mavzu Arab xalifaligida IX asrda boshlangan uyg'onish davrining ta'lim va tarbiyaga ta'sirini o'rganadi. Madaniy yuksalish, ilm-fan rivoji, madaniy aloqalar kengayishi kabi omillar tahlil qilinadi. Xorazmiy, Forobiy, Beruniy, Ibn Sino kabi olimlarning faoliyati yoritiladi.
- XIV-XVI asrlarda tarbiya, maktab va pedagogik fikr taraqqiyoti: Ushbu mavzu Temuriylar davridagi ta'lim-tarbiya tizimi, maktablar va madrasalar faoliyati, fan va madaniyat rivojiga e'tibor qaratadi. Ulug'bekning rasadxonasi, madrasalar qurilishi, adabiyot va san'at rivoji kabi masalalar ko'rib chiqiladi. Atoiy, Sakkokiy, Lutfiy kabi shoirlarning ijodi tahlil qilinadi.
- Abu Nasr Forobiyning ta'lim-tarbiyaga oid qarashlari: Ushbu mavzu Forobiyning hayoti, ilmiy merosi, inson kamoloti haqidagi ta'limoti, fozil shahar konsepsiyasi, ta'lim-tarbiya metodlari va usullari tahlil qilinadi. Forobiyning axloqiy fazilatlar, aql va bilimga bergan ahamiyati, musiqa haqidagi qarashlari yoritiladi.
- Abu Ali ibn Sinoning ta'limiy-axloqiy qarashlari: Ushbu mavzu Ibn Sinoning hayoti, ilmiy merosi, tibbiyot va falsafa sohasidagi yutuqlari, ta'lim-tarbiya haqidagi qarashlari, kamolotga erishish mezoni, axloqiy fazilatlar, do'stlik haqidagi fikrlari, sevgi-muhabbatning mohiyati, musiqa haqidagi qarashlari tahlil qilinadi. Ibn Sinoning maktabda o'qitishning afzalliklari haqidagi ta'limoti yoritiladi.