Проект межконтинентального пассажирского самолёта
Ushbu kitob O'zbekiston Respublikasi oliy va o'rta maxsus ta'lim vazirligi tomonidan tasdiqlangan va Toshkent davlat texnika universiteti aviatsiya fakulteti talabasi tomonidan magistrlik dissertatsiyasi sifatida tayyorlangan. Kitobda o'rta magistral yo'lovchi samolyotini loyihalash jarayoni, aerodinamik hisob-kitoblar, mustahkamlikni ta'minlash, materiallar tanlash, ishlab chiqarish texnologiyalari va xavfsizlik choralari ko'rib chiqilgan. Shuningdek, samolyotning iqtisodiy samaradorligi va xarajatlari tahlil qilingan.
Asosiy mavzular
- Kirish: Samolyotning texnik xususiyatlari, aviakompaniyalarning dolzarb muammolari, yoqilg'i samaradorligini oshirish yo'llari.
- Samolyot sxemasini tanlash va asosiy parametrlarni hisoblash: Samolyotning aerodinamik sxemasi, qanotlari, fyuzelyaji, dvigatellari va shassilari joylashuvi. Shuningdek, uchish og'irligi, qanot maydoni va boshqa geometrik parametrlari hisoblanadi.
- Markazlashuvni hisoblash: Samolyot markazining joylashuvi, uning barqarorligiga va boshqaruvchanligiga ta'siri.
- Aerodinamik hisob: Samolyotning aerodinamik ko'rsatkichlari: qarshilik koeffitsienti, ko'tarish kuchi, aerodinamik sifati.
- Mustahkamlikni hisoblash: Fyuzelyajning mustahkamligi, yuklanishga bardosh berish qobiliyati.
- Materiallarni tanlash va ishlab chiqarish texnologiyalari: Konstruktsiya materiallariga qo'yiladigan talablar, alyuminiy qotishmalari, titan qotishmalari, kompozit materiallar.
- Hayot xavfsizligi: Samolyotni ishlab chiqarish va ekspluatatsiya qilishda xavfsizlik choralari, vibratsiyaning inson organizmiga ta'siri.
- Tashkiliy-iqtisodiy qism: Samolyotning tannarxini hisoblash, yoqilg'i sarfi, amortizatsiya xarajatlari, ish haqi xarajatlari.
- Xulosalar: Loyiha natijalari va kelajakdagi tadqiqot yo'nalishlari.