Классификация и общее устройство автогрейдеров
Ushbu kitob avtogreyderlar va ularning qurilish sohasidagi ahamiyatiga bag'ishlangan. Unda avtogreyderlarning klassifikatsiyasi, indeksatsiyasi, tuzilishi, texnik xususiyatlari, asosiy ish organlari va ularning vazifalari batafsil yoritilgan. Kitobda, shuningdek, avtogreyderlardan foydalanishning afzalliklari va ularning turli xil sharoitlardagi qo'llanilishi ham ko'rsatilgan. Kitobning maqsadi - avtogreyderlar haqida to'liq ma'lumot berish va ularning qurilish sohasidagi ahamiyatini ochib berish.
Asosiy mavzular
- Avtogreyderlarning klassifikatsiyasi: Avtogreyderlar konstruktiv massasi, transmissiya turi, g'ildirak sxemasi va bortli uzatmalar turiga qarab klassifikatsiyalanadi. Konstruktiv massasiga ko'ra yengil (12 t gacha), o'rta (15 t gacha) va og'ir (15 t dan ortiq) avtogreyderlarga bo'linadi. Transmissiya turiga ko'ra mexanik va gidromexanik transmissiyali avtogreyderlar mavjud. G'ildirak sxemasi esa g'ildiraklarning joylashuviga qarab belgilanadi.
- Yer qazish-transport mashinalarining indeksatsiyasi: Har bir yer qazish-transport mashinasi modeli harf va raqamli belgilarni o'z ichiga olgan indeksga ega. Indeksning dastlabki ikki harfi (masalan, ДЗ) mashina guruhini bildiradi, undan keyingi raqamlar modelning ro'yxatga olish tartib raqamini ko'rsatadi. Raqamli qismdan keyingi harflar esa modernizatsiyani (A, B, V, ...) va iqlimiy (shimoliy - S va HL) versiyasini bildiradi.
- Avtogreyderning tuzilishi: Avtogreyderlar o'ziyurar planirovka-profil mashinalari bo'lib, ularning asosiy ish organi pichoqlari bo'lgan to'liq buriluvchan greyder o'rnatmasidir. U oldingi va orqa o'qlar orasida joylashgan. Avtogreyderning asosiy qismlari: rama, transmissiya, yurish qismi, asosiy va qo'shimcha ishchi uskunalar, boshqaruv tizimi mexanizmlari va operator kabinasi. Rama qattiq yoki bo'g'imli bo'lishi mumkin. Bo'g'imli rama mashinaning manevrliligini oshiradi. Asosiy ishchi organ - to'liq buriluvchan greyder o'rnatmasi.
- Avtogreyderning texnik xususiyatlari (ДЗ-122Б misolida): ДЗ-122Б avtogreyderining texnik xususiyatlari: gabarit o'lchamlari (uzunligi, kengligi, balandligi), og'irligi, dvigatel quvvati, tezlik, o'rnatma uzunligi va balandligi, yon tomonga chiqish, yo'l bo'shlig'i, kesish burchaklari va massa. Ushbu parametrlar mashinaning texnik imkoniyatlarini va maqsadga muvofiqligini baholash imkonini beradi.