Муҳандислик геологияси
Ushbu kitob geologiya fanining asosiy yo'nalishlaridan biri bo'lmish muhandislik geologiyasiga oid tajriba ishlari uchun uslubiy ko'rsatmalardan iborat. Unda togʻ jinslarini tashkil etuvchi minerallarni aniqlash, magmatik, choʻkindi va metamorfik togʻ jinslarini oʻrganish va tavsiflash, geologik xaritalar bilan ishlash kabi amaliy mashgʻulotlar boʻyicha maʼlumotlar keltirilgan.
Asosiy mavzular
- Togʻ jinslarini hosil qiluvchi minerallarni aniqlash: Minerallarning tashqi ko'rinishi, fizik xossalari (rangi, chizig'ining rangi, yaltiroqligi, qattiqligi, zichligi), kimyoviy va mineralogik tarkibi bo'yicha aniqlash usullari bayon etilgan. Jins hosil qiluvchi minerallarni aniqlash jadvali berilgan.
- Magmatik togʻ jinslarini oʻrganish va tavsiflash: Magmatik jinslarning kelib chiqishi (intruziv, effuziv), kimyoviy tarkibi (silitsium oksidi miqdori), mineralogik tarkibi, teksturasi va tuzilishi kabi xususiyatlariga ko'ra aniqlash usullari ko'rsatilgan. Magmatik jinslar aniqlash jadvali keltirilgan.
- Choʻkindi togʻ jinslarini oʻrganish va tavsiflash: Choʻkindi jinslarning hosil bo'lish sharoitlari, struktura va teksturasi, tarkibi, rangi, g'ovakligi, turlari (bo'lakli, kolloid, kimyoviy, organik) kabi belgilari bo'yicha aniqlash usullari bayon etilgan. Bo'lakli, gilli jinslar va ohaktoshlarni tasvirlash usullari ko'rsatilgan.
- Metamorfik togʻ jinslarini oʻrganish va tavsiflash: Metamorfizm tiplari (regional, kontaktli, dinamometamorfizm, pnevmatoilit va gidrotermal), minerallogik tarkibi, strukturasi, teksturasi va hosil bo'lish sharoitlariga ko'ra metamorfik jinslarni aniqlash usullari keltirilgan. Metamorfik jinslarni tavsirlash jadvali berilgan.
- Togʻ jinslarini aniqlab nomini, geneetik guruhini va xususiyatlarini tavsiflash: Tog' jinslarini namunalar asosida qaysi genetik guruhga tegishli ekanligini, minerallogik tarkibini, strukturasini va teksturasini qanday aniqlash kerakligi haqida ma'lumotlar berilgan.
- MOOS qattiqlik shkalasi yordamida minerallarning qattiqligini aniqlash: MOOS qattiqlik shkalasi, qattiqlikni aniqlash usullari haqida ma'lumot berilgan.
- Geologik xaritalar bilan ishlash va ularni o'qish: Geologik xaritalarning turlari, masshtablari, shartli belgilari, geologik kesmalarni tuzish qoidalari haqida ma'lumotlar keltirilgan.