Олтингугурт ва унинг табиий бирикмалари” мавзусини интерфаол методлар асосида ўқитиш (Касб-ҳунар коллежларида кимё фанини ўқитиш мисолида
Ushbu kitobda ta'lim jarayonida yangi pedagogik texnologiyalarni qo'llash, xususan kimyo fanini o'qitishda interfaol metodlarni tanlash va qo'llash bo'yicha ilmiy-pedagogik izlanishlar asosida tavsiyalar berilgan. Kitobda ta'lim standartlarini o'quv jarayoniga tadbiq etish, o'quv jarayonini takomillashtirish, yangi pedagogik texnologiyalarning o'rni va ahamiyati, ularni qo'llash metodlari, xususan 'Elpich', 'Klaster', 'Venn diagrammasi' va 'Sinkveyn' kabi interfaol metodlar hamda ularni qo'llash bo'yicha namunalar keltirilgan. Shuningdek, kimyo fanining "Oltingugurt va uning tabiiy birikmalari" mavzusini o'qitishda B.Blum taksonomiyasi kategoriyalariga muvofiqligi va mazkur mavzuni o'qitishda qo'llaniladigan metodlar tahlil qilingan.
Asosiy mavzular
- 1. Kasb-hunar kollejlarida fanlarni o'qitishda yangi pedagogik texnologiyalarning o'rni: Hozirgi kundagi eng dolzarb masala ta'lim standartlarini o'quv jarayoniga tadbiq etishdan iborat. Ta'lim mazmunini isloh qilishda ilg'or pedagogik texnologiyalarni joriy etishga alohida e'tibor berilgan. Yangi pedagogik texnologiyalar ta'lim jarayonini takomillashtirishga, o'quvchilarning faolligini oshirishga va ularda kasbiy ko'nikmalarni shakllantirishga yordam beradi.
- 1.1. Kasb-hunar kollejlarida fanlarni o'qitishda yangi pedagogik texnologiyalarning o'rni: Milliy kadrlar tayyorlash dasturida "o'quv jarayonini ilg'or pedagogik texnologiyalar bilan ta'minlash" zarurligi ko'rsatilgan. Pedagogik texnologiyalar o'quvchilarning shaxsini rivojlantirish orqali ta'lim maqsadiga erishishni ta'minlaydi. Zamonaviy o'qitish metodlari, interfaol metodlar va innovatsion texnologiyalarning o'rni muhimdir.
- 1.2. Dars va unga qo'yiladigan talablar: Kasb-hunar kollejlarida o'qitish sinf-dars sistemasida olib boriladi. Dars - bu o'qituvchining o'quv guruhiga uyushgan, tayyorgarlik darajasi bir xil, tarkibi o'zgarmas o'quvchilar bilan mashg'ulot o'tkazishi. Darsga qo'yiladigan talablar: g'oyaviy-siyosiy, didaktik, psixologik, ma'naviy-axloqiy, gigiyenik, texnik talablar.
- 3.1. Kasb-hunar kollejlarida kimyo fanlarini o'qitishda interfaol metodlarni tanlash mezonlarini ishlab chiqish: O'quv maqsadlari pedagogik jarayonni tashkil etuvchi qismlarining eng muhimi hisoblanadi. Pedagogik maqsad - bu pedagog va o'quvchining hamkorlikdagi faoliyati natijasini oldindan tasavvur etishdir. O'quv maqsadlarini toifalashtirish va darajalariga qarab tizimlashtirish pedagogik taksonomiya deb ataladi. B.Blum taksonomiyasi kognitiv, affektiv va psixomotor sohalarni o'z ichiga oladi.
- 3.2. Faol o'qitish metodlarini tanlash: O'quvchilarning o'quv-bilish faoliyatlarini hisobga olgan holda metodlar tanlanadi. Na'zariy dars jarayonida faqat ma'ruza o'qish bilan cheklanmasdan, bahs-munozara, kichik guruhlarda ishlash kabi noan'anaviy metodlardan foydalanish kerak. Turli metodlarni qo'llashda o'quv maqsadlari, o'quv materiali mazmuni va murakkabligi, o'quvchilarning soni, tayyorgarligi ham hisobga olinadi.
- 3.3. Kasb-hunar kollejlarida kimyo fanlarini o'qitishda interfaol metodlardan foydalanish shart-sharoitlari: Pedagogik texnologiyalarni qo'llash orqali o'quvchilarning qiziqishini oshirish, ularda mustaqil fikrlashni rivojlantirish va olingan bilimlarni amaliyotga tatbiq etishga yo'naltirilgan metodlar tanlanadi. Bu esa o'quvchilarning o'zlashtirish ko'rsatkichini oshirishga yordam beradi.
- Oltingugurt va uning tabiiy birikmalari: Ushbu mavzu doirasida oltingugurtning tabiatda erkin va birikmalar holatida uchashi, uning sanoatda olinishi, xossalari va qo'llanilishi haqida ma'lumotlar beriladi. Shuningdek, oltingugurtning sulfat kislota bilan bog'liq xossalari va uni ishlab chiqarish texnologiyalari ham yoritilgan.
- Oltinugurt oksidlarining umumiy xossalari: Oltingugurt oksidlarining suv bilan birikishidan hosil bo'lishi, ularning kislotaligi, xossalari va qo'llanilishi haqida ma'lumotlar keltirilgan. Jumladan, oltingugurt (IV) oksidi (SO2) va oltingugurt (VI) oksidi (SO3)ning xossalari va ularning kislotalik darajalari taqqoslangan.