Ushbu kitob O'zbekiston Respublikasi Oliy va o'rta maxsus ta'lim vazirligi tomonidan tavsiya etilgan "Geliofizika" fanidan ma'ruza matnidir. Unda quyosh energiyasidan foydalanishning fizik asoslari, quyosh qurilmalari, issiqlik almashinuvi, shuningdek, bu sohaning ilmiy-amaliy ahamiyati va istiqbollari haqida ma'lumot berilgan.
Ushbu kitobda quyosh faolligi (QF) va uning Yer yuzidagi turli hodisalar, shu jumladan iqlim, geologik jarayonlar, biologik va ijtimoiy-iqtisodiy omillar bilan bog'liqligi chuqur tahlil qilinadi. Mualliflar QFning ekzogenetik (tashqi) omillar ta'siri natijasida yuzaga keladigan mexanizmlarini ochib berishga harakat qilishadi. Kitobda Quyosh faolligining 22-yillik va 11-yillik tsikllari, Yupiter, Yer, Merkuriy va boshqa sayyoralar magnit maydonlarining QFga ta'siri hamda kometalarning roli atroflicha ko'rib chiqiladi. Shuningdek, QFni prognozlash usullari va uning xalq xo'jaligida, ayniqsa, energiya, qishloq xo'jaligi va meditsina kabi sohalarda qo'llanilishi bo'yicha tadqiqotlar keltirilgan. Kitobda QFning biologik tizimlarga, jumladan, inson salomatligi va ijtimoiy hayotiga ta'siri ham o'rganilgan.
Ushbu maqolada yulduzlar ichida plazmaning harakati natijasida yuzaga kelgan magnit maydonining tabiati atroflicha tahlil qilingan. Unda quyosh magnit maydonlarining kelib chiqishi, tuzilishi va xususiyatlari haqida ma'lumot berilgan. Quyosh tizimining fizik jarayonlari, xususan, quyosh magnit maydonlarining hosil bo'lishi, konveksiya, magnit o'tkazuvchanligi va plazma harakati kabi masalalar ko'rib chiqilgan. Shuningdek, quyosh dog'lari, факелы va protuberanetslar kabi quyosh faolligi hodisalari bilan bog'liq magnit maydonlarining o'zgarishlari ham tahlil etilgan.
Ushbu kitob qayta tiklanadigan energiya manbalari, xususan quyosh energiyasidan foydalanish, quyosh elementlari fizikasi va texnologiyasi, O‘zbekiston va Qoraqalpog‘istondagi istiqbollari haqida ma’lumot beradi. Qo'llanmada quyosh nurlanishining xususiyatlari, quyosh batareyalari ishlash prinsiplari va ularni tayyorlash texnologiyalari, shuningdek quyosh energetikasini rivojlantirishdagi muammolar va yechimlar ko'rib chiqiladi. Kitobda akademik litsey va kollej talabalari uchun moslashtirilgan qo'shimcha materiallar ham mavjud.
Ushbu kitob, "ASTROFIZIKA I QISM" deb nomlangan va O‘zbekiston Respublikasi Oliy va O‘rta Maxsus Ta’lim Vazirligi tomonidan tavsiya etilgan, I. Sattorov qalamiga mansub bo‘lib, astrofizika fanining nazariy va amaliy jihatlarini o‘z ichiga oladi. Kitobda yulduzlarning tuzilishi, nurlanishi, atmosferasi va ularning ko‘rinma hamda absolut kattaliklarini aniqlash usullari, optik teleskoplar, radioteleskoplar va kosmik tekshirish usullari haqida ma’lumotlar berilgan.
Ushbu kitob «Yuqori energiyali holatlar fizikasi va astrofizika» fanining ma'ruzalar matnini o'z ichiga oladi. Unda astronomiya, astrofizika va quyosh fizikasi kabi keng qamrovli mavzular yoritilgan. Kitobda Yulduzlarning paydo bo'lishi va evolyutsiyasi, ularning turlari, spektrlari, massalari, o'lchamlari, Galaktikalar, Koinotning tuzilishi, sayyoralar va ularning fizik xususiyatlari, shuningdek, Qora tuynuklar va gravitatsion to'lqinlar kabi murakkab mavzular sodda va tushunarli qilib bayon etilgan.
Ushbu kitob Quyosh tojida chaqnagan koronalarning mexanizmlarini o'rganadi. Unda koronalarning tuzilishi, magnit maydonlarining roli va chaqnagan nuqtalarning dinamikasi batafsil yoritilgan. Kitobda, shuningdek, koronal chaqnashlarning asosiy muammolari, sabablari hamda kelib chiqishi tadqiq qilinadi. Tadqiqot SOHO/EIT teleskopi ma'lumotlariga asoslangan holda olib borilgan.
Ushbu kitob Quyosh fizikasi, astronomiyasi va umumiy astrofizika masalalarini o'z ichiga olgan. Unda Quyoshning tuzilishi, energiya manbalari, magnit maydonlari, aktivligi va radiatsiyasi kabi jihatlari batafsil yoritilgan. Kitob talabalar, aspirantlar va ushbu sohalarga qiziquvchilar uchun mo'ljallangan.
Ushbu bitiruv ishi Quyosh aktivligini o'rganishga bag'ishlangan bo'lib, unda Quyoshning Yer iqlimiga ta'siri, Quyoshdagi fizik-kimyoviy jarayonlar, atmosferadagi fizikaviy jarayonlar va Quyosh aktivligining yillar davomidagi o'zgarishlari kabi masalalar ko'rib chiqiladi. Ishning asosiy maqsadi - Quyoshning faoliyati va uning Yer iqlimi bilan bog'liqligini o'rganish, shuningdek, kelajakda iqlim o'zgarishlarini bashorat qilish uchun ilmiy asos yaratishdan iborat.
Ushbu avtoreferat quyosh atmosferasida, xususan, korona mintaqasidagi yorqin nuqtalarning (KYN) morfologiyasi, dinamikasi va ularning Quyosh sikli bilan bog'liqligini o'rganishga bag'ishlangan. Tadqiqotda KYNlarning paydo bo'lishi, evolyutsiyasi va ularning magnit maydonlari bilan o'zaro aloqasi chuqur tahlil qilingan. Zamonaviy ilmiy usullar, jumladan, Python dasturlash tili va veyvlet-tahlil yordamida olingan katta hajmdagi kuzatuv ma'lumotlari tahlil qilingan. Tadqiqot natijalari KYNlarning ikki turga bo'linishini va ularning Quyosh faolligi sikllari bilan turli darajada bog'liqligini ko'rsatdi. Shuningdek, KYNlar va magnit bipollarning (MB) joylashuvi va evolyutsiyasini o'rganish orqali Quyosh faolligini bashorat qilish usullarini takomillashtirishga hissa qo'shilgan.