Kitobda Zarafshon vodiysining tabiiy-geografik sharoitlari, mintaqaning qadimiy sivilizatsiyasi, arxeologik yodgorliklari va ularni muhofaza qilish masalalari o'rganilgan. Unda Zarafshon vohasining geologik tuzilishi, iqlimi, suv resurslari, tuproqlari, o'simlik va hayvonot dunyosi batafsil tavsiflangan. Shuningdek, qadimgi odamlarning yashash joylari, tarixiy obidalar va ularni saqlash muammolari ko'rib chiqilgan.
O'zbekiston Respublikasi Xalq ta'limi vazirligi A'jiniyoz nomidagi Nukus davlat pedagogika institutining "Ilim ham jamiyat" ilmiy-metodik jurnali maqolalari to'plami.
Ushbu kitob первобытно-общинный tuzum va arxeologiya asoslariga bag'ishlangan bo'lib, unda Министерство высшего и среднего специального образования Respublikasi tomonidan Ташкентский государственный институт востоковедения Kafedrasi tomonidan tayyorlangan ma'ruzalar matnlari jamlangan. Unda tosh davridan temir davrigacha bo'lgan davrlar, Markaziy Osiyo va Kavkaz hududlaridagi arxeologik madaniyatlar, скифы va sarmatlar kabi ko'chmanchi qabilalar tarixi yoritilgan.
Maqolada O'zbekistonda amalga oshirilgan jamoalashtirishning o'ziga xos xususiyatlari, bu jarayonning borishi va kulaklashtirish siyosatining oqibatlari ko'rib chiqiladi. Muallif arxiv manbalaridan foydalanib, dehqonlar, kolxozchilar va repressiyaga uchragan "kuloklar"ning taqdiri haqidagi masalalarni, ularning hokimiyat organlariga yo'llagan xatlarini tahlil qiladi.
Ushbu matn Oʻzbekiston Respublikasi Qoraqalpogʻiston hududida olib borilgan arxeologik va etnografik tadqiqotlarga bagʻishlangan magistrlik dissertatsiyasidan iborat. Asar Qoraqalpogʻistonning qadimiy tarixi, madaniyati va ekologik muammolarini oʻrganishga qaratilgan boʻlib, unda mintaqaning oʻtmishi, etnogenezi, xoʻjaligi, sanʼati va turmush tarzi yoritilgan. Shuningdek, dissertatsiyada Amudaryo deltasidagi irrigatsiya tizimlari, qadimgi shaharlar va qishloqlar, hamda Orol dengizining qurishi bilan bogʻliq ekologik tanglik kabi masalalar ham koʻrib chiqilgan.
Ushbu kitob O'zbekiston tarixi, arxeologiya va madaniy merosiga bag'ishlangan bo'lib, unda arxeologiya fanining vazifalari, O'rta Osiyo va O'zbekiston hududidagi qadimiy davrlar, madaniyatlar, yodgorliklar va topilmalar haqida ma'lumotlar keltirilgan. Kitobda tosh davridan boshlab o'rta asrlargacha bo'lgan davrlar, qadimiy odamlarning turmush tarzi, xo'jaligi, san'ati, diniy e'tiqodlari, shuningdek, O'zbekistonning turli viloyatlaridagi arxeologik yodgorliklar batafsil yoritilgan.
Qisqacha mazmun mavjud emas.
Ushbu o'quv-uslubiy majmua "Arxeologiya" fani bo'yicha yaratilgan bo'lib, unda mazkur fanning o'quv dasturi, ishchi dasturi, ma'ruza mashg'ulotlarining ta'lim texnologiyasi va seminar mashg'ulotlarining ta'lim texnologiyasi jamlangan. Mazkur o'quv-uslubiy majmua oliy o'quv yurtlarining bakalavr ta'lim yo'nalishi talabalari uchun mo'ljallangan.
Ushbu o'quv-uslubiy majmua arxeologiya fanini o'qitishning asosiy jihatlaridan tortib, madaniy yodgorliklargacha bo'lgan keng qamrovli ma'lumotlarni o'z ichiga oladi. Unda fanning maqsadi, vazifalari, tadqiqot uslublari, asosiy davrlari va O'zbekiston xududidagi arxeologik yodgorliklar xususida to'liq ma'lumot berilgan.
Ushbu metodik qoʻllanma rus tilini oʻrganuvchi talabalar uchun moʻljallangan boʻlib, ularga tabiatni muhofaza qilish, ona zamin boyliklarini asrash va koʻpaytirishga oid bilimlarini oshirishga yordam beradi. Qoʻllanmada tabiat va inson munosabatlari, ekologik muammolar, tabiatni muhofaza qilish yoʻllari haqida maʼlumotlar berilgan. Shuningdek, unda tabiatga oid sheʼrlar, maqollar va topishmoqlar ham oʻrin olgan.