🔍

Қубла арал бойлары ояныӯ даӯиринде

Ushbu kitob Qoraqolpog'iston hududidan o'tgan Buyuk Ipak yo'lining ijtimoiy-iqtisodiy va madaniy rivojlanishdagi ahamiyatini, shuningdek, ushbu mintaqada o'rta asrlarda yashagan taniqli allomalar, jumladan, Al-Beruniy, Xakim Ota (Sulaymon Bakirǵaniy) va Al-Kerderiy kabi allomalarning ilmiy merosini, ilmiy va madaniy rivojlanishga qo'shgan hissalarini o'rganishga bag'ishlangan. Kitobda ushbu allomalarning hayoti, ilmiy faoliyati, dunyo sivilizatsiyasiga qo'shgan hissasi atroflicha yoritilgan.

🔑 Kalit soʻz🎯 73.3%

"Қубла арал бойы дельтасындағы қарақалпақлар: хожалығы ҳәм мәденияты (XIX әсирдиң ақыры – XX әсирдиң басы) "

Ushbu maqola Qoraqolpog'iston hududidagi xalqning ijtimoiy va madaniy hayotini o'rgangan rus tadqiqotchilari va sayohatchilarining ilmiy izlanishlari va xotiralarini tahlil qiladi. Xususan, XIX asrning 70-yillaridan XX asr boshlarigacha bo'lgan davrda Urta Osiyo, Xiva xonligining Rossiya tomonidan bosib olinishi bilan bog'liq ekspeditsiyalar davomida o'tkazilgan ilmiy safarlar va tadqiqotlar natijalari bayon etiladi. Maqolada o'sha davrdagi qoraqalpoq xalqining turmush tarzi, milliy qadriyatlari, urf-odatlari, iqtisodiyoti (baliqchilik, chorvachilik), madaniyati, tilshunosligi, arxeologiyasi, geografiyasi va boshqa ko'plab jihatlar haqida xorijiy sayohatchilar va tadqiqotchilar (N.G. Stoletov, N.M. Bogdanov, A.P. Kun, N.N. Zubov, N.A. Severtsov, N.N. Karazin, Hugo Stumm, David Ker, L. Sobolev, A.V. Kaulbars, Riza Kuli Mirza, Eliza Reclus, V. Mushketov) tomonidan yozilgan asarlar tahlil qilinadi. Shuningdek, qoraqalpoqlarning kelib chiqishi, urug'-aymoqlarga bo'linishi, joylashuvi, moddiy madaniyatiga oid ma'lumotlar ham keltiriladi. Ushbu asarlar orqali o'sha davrdagi qoraqalpoqlar haqida boy ilmiy va tarixiy ma'lumotlar to'plangan.

🔑 Kalit soʻz🎯 73.0%

Qipchoq lahjasidagi iboralarning etnosotsiopragmatik xususiyatlari

Ushbu kitobda o'zbek tilshunosligi va madaniyatshunosligining muhim masalalari, xususan, qipchoq lahjasidagi iboralarning etnolingvistik, sotsiolingvistik va pragmatik jihatlari tadqiq etilgan. Qipchoq shevalarida qo'llanadigan iboralarning tuzilishi, ma'no xususiyatlari va ularning o'zbek madaniyatidagi o'rni aniqlanadi. Kitob tilshunoslar, madaniyatshunoslar va o'zbek tili dialektlari bilan qiziquvchilar uchun foydali bo'lishi mumkin.

🔑 Kalit soʻz🎯 72.0%

"Xalqı qádirlegen jazıwshı" - T. Qayıpbergenovtıń tuwılǵan kunine arnalǵan bibliografiyalıq qollanba

Ushbu bibliografik qo'llanma O'zbekiston Qahramoni, O'zbekiston va Qoraqalpog'iston xalq yozuvchisi To'lepbergen Qayıpbergenovning tavallud kuniga bag'ishlangan. Qo'llanmada yozuvchining hayoti, ijodiy faoliyati, uning adabiyotimizga qo'shgan hissasi, shuningdek, uning asarlari haqida batafsil ma'lumotlar berilgan. Yozuvchining o'zbek va qoraqalpoq adabiyotini boyitgan hissasi, uning millat ma'naviyatiga ta'siri yoritilgan. Qo'llanma maktablar, kutubxonalarda yozuvchi tavallud kuniga bag'ishlangan tadbir va kechalarda foydalanish uchun tavsiya etiladi.

🔑 Kalit soʻz🎯 71.9%

The evolution of musical pedagogy of the karakalpak people of the historian-theoretical aspects

Mazkur maqola qadimiy karakalpak xalqining musiqa pedagogikasini tarixiy-nazariy jihatdan oʻrganish muammosiga bagʻishlangan. Unda insoniyat madaniyatining rivojlanish davrlari, qadimgi sivilizatsiyalar, xususan, qadimiy Misr, Rim, Xitoy, Hindiston, Bobil va Xorezm kabi sivilizatsiyalar, ularning moddiy madaniyati, shuningdek, hozirgi kungacha yetib kelgan karakalpak xalqining oʻziga xos va qadimiy ogʻzaki ijodiyoti, xususan, oʻrta asrlarda, Oltin Oʻrda imperiyasi davrida yuksak rivojlangan zhyraochilik sanʼati va uning asosiy cholgʻu asbobi boʻlgan qobiz haqida batafsil maʼlumot berilgan. Maqolada qobizning turkiy kelib chiqishi, uning eng qadimiy musiqa asbobi ekanligi, zhyraochilik va baxshichilikning shakllanishi, ularning ijtimoiy roli, ijrochilik maktablari va bu sanʼatning jahon madaniyatiga taʼsiri ham yoritilgan. Karakalpak xalqining musiqiy madaniyatida tarix va anʼanalarning oʻrni, milliy gʻurur va vatanparvarlik tuygʻularining ifodasi ham alohida taʼkidlangan.

🔑 Kalit soʻz🎯 71.6%

Qaraqalpaqstan arqa rayonlarinin' geografiyaliq atamalari ha'm olardin’ aymaqliq tarqaliwi (taxtako’pir, qarao’zek ha’m shimbay rayonlari misalinda)

Ushbu ilmiy ishning maqsadi Qoraqalpog'iston Respublikasining shimoliy hududlarida (Taxtakopir, Qorao'zak va Shimbay tumanlari) joy nomlarining kelib chiqishi, ularning geografik mazmuni va tarqalish qonuniyatlarini o'rganishdan iborat. Tadqiqotda ushbu hududlarning tabiiy-geografik sharoiti, joy nomlarining etimologiyasi, ularning geografik terminlar bilan bog'liqligi va joy nomlarining shakllanishidagi o'ziga xos jihatlar tahlil qilinadi. Shuningdek, ilmiy ishda topografik va gidrografik obyektlarning nomlari, ularning shakllanishi, geografik terminologiyaning rivojlanishi kabi masalalar yoritiladi.

🔑 Kalit soʻz🎯 71.5%

"Qaraqalpaqstan tariyxı" 8-klass

Ushbu kitob "Qaraqalpaqstan Tariyxı" deb nomlanadi va 8-sinf o'quvchilari uchun mo'ljallangan. Unda Qoraqalpog'istonning qadimdan to XX asr oxirigacha bo'lgan ijtimoiy-iqtisodiy, siyosiy va madaniy hayoti, jamiyat tuzilishi, xalqning shakllanishi va rivojlanishi, urf-odatlari, bayramlari, hunarmandchiligi, moddiy madaniyati, shuningdek, qo'shni xalqlar bilan bo'lgan madaniy aloqalari yoritilgan. Kitobda xalqning etnografik qiyofasi, kiyimlari, taomlari, musiqa madaniyati, adabiyoti, davlat boshqaruvi tizimi va boshqa ko'plab jihatlar haqida batafsil ma'lumot berilgan. Kitobda ko'rsatilgan tarixiy davrlar va voqealar o'rganish uchun muhim manbalar bilan boyitilgan.

🔑 Kalit soʻz🎯 71.4%