Hikoya Baydamtol sohillarida joylashgan gidrologiya punktida yashovchi Asya va Nurbek ismli yigitning taqdiri haqida hikoya qiladi. Tasodif tufayli Nurbek qiyin ahvolga tushib qoladi va Asya uni qutqarib qoladi. Nurbek o'zining o'tmishi bilan bog'liq muammolarga duch keladi, ayni paytda Asyaga nisbatan his-tuyg'ulari paydo bo'ladi. Nurbek o'zining noto'g'ri yo'l tutganini anglab yetib, o'z qilmishlaridan pushaymon bo'ladi va Asyaga xat qoldirib, noma'lum tomonga ketadi.
Ushbu kitob Erkin Islomovning she'riy to'plami bo'lib, unda sevgi, hayot, insoniy munosabatlar, jamiyat va shaxsning ichki kechinmalari kabi mavzular qamrab olingan. She'rlarda lirik qahramonning tuyg'ulari, orzulari, armonlari va hayotga bo'lgan qarashlari aks etgan.
Hikoya, qishloq hayotida xotinini yo'qotgan erkakning qiyinchiliklari, rashklari, yolg'izligi va umidsizliklari haqida hikoya qiladi. Xadicha ismli ayolning ketishi Polvonning hayotini o'zgartirib, u o'zini yolg'izlikda, qayg'uda va ichki kurashda topadi. Hikoya, jamiyatning qishloq aholisiga ta'siri, insoniy munosabatlar va kechirim kabi mavzularni o'rganadi.
Qisqacha mazmun mavjud emas.
Chingiz Aytmatovning ushbu hikoyalar to'plamida insoniy munosabatlar, tabiat va jamiyat orasidagi kurash, axloqiy dilemmalar va shaxsiy fojialar aks etgan. "Oq yomg'ir" hikoyasida sevgi va burch, "Raqiblar"da hasad va kechirim, "Baydamtol sohillarida" esa insonning tabiatga bo'lgan munosabati va shaxsiy qadriyatlar to'qnashuvi tasvirlangan. Aytmatov o'zining betakror uslubi bilan oddiy odamlarning hayotini chuqur tahlil qilib, o'quvchini o'yga toldiradi.
Ushbu kitob boshlang'ich sinflar o'qituvchilari va talabalar uchun "Bayram ertaligi"ni tashkil etish bo'yicha qo'llanma bo'lib, badiiy-musiqiy ertaliklarni o'tkazish, turli bayram ssenariylari, she'rlar, qo'shiqlar, raqslar, topishmoqlar va didaktik materiallardan iborat. Qo'llanma O'zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi, milliy qadriyatlar va adabiyotga asoslangan ertaliklarni tashkil etishga qaratilgan.
Ushbu kitob Chirchiq shahar 6-sonli umumiy o'rta ta'lim maktabining boshlang'ich sinf o'qituvchisi Ergashova Gulchehraning Ona tili fanidan 4-sinfda o'tkazgan "Ochiq dars ishlanmasi"dir. Darsning maqsadi o'quvchilarning mavzu borasidagi bilim, ko'nikma va malakalarini mashqlar ishlash va topshiriqlar bajarish jarayonida takomillashtirish. Darsda o'quvchilarning dunyoqarashini kengaytirish, o'z ona tiliga hurmat ruhida tarbiyalash, so'zlashuv madaniyatiga rioya qilishga, o'zaro suhbat jarayonida suhbatdosh fikriga hurmat bilan qarashga o'rgatish ko'zda tutilgan. Shuningdek, o'quvchilarning og'zaki va yozma nutqini o'stirish, erkin va mustaqil fikrlash jarayonini rivojlantirish ham maqsad qilingan. Darsning borishi tashkiliy qism, uy vazifasini tekshirish, yangi mavzuni mustahkamlash va yakunlash bosqichlaridan iborat.
Podshohning yolg'iz qizi Toshbibining taqdiri munajjimlar tomonidan murdaga yozilganligi aytiladi. Toshbibi taqdirini o'zgartirish uchun yo'lga chiqadi. Uzoq yo'llarda turli sarguzashtlarni boshidan kechiradi, bir qo'rg'onga duch keladi. Qo'rg'onda ignalar sanchilgan holda yotgan yigitni topadi va uning dardiga davo bo'lish uchun harakat qiladi. Yigitga yordam berish jarayonida Toshbibi o'zining kimligini yashiradi va cho'ri sifatida unga xizmat qiladi. Oxir-oqibat, Toshbibi yigitning dardiga davo topadi va ular birga baxtli hayot kechiradilar.
Ushbu kitob Qoraqalpog'iston xalq baxshi-jirovlari va dostonlari haqida ma'lumot beradi. Unda qoraqalpoq baxshilarining o'ziga xos xususiyatlari, ularning musiqiy madaniyati, baxshilarning rollari, taniqli baxshilarning hayoti va ijodi, shuningdek, dostonlarning mazmuni va ahamiyati haqida so'z boradi. Kitobda qoraqalpoq baxshi-jirovlik san'atining tarixiy ildizlari va bugungi kundagi ahamiyatini ochib berishga harakat qilingan.
Ertak chol va kampirning jo'xori ekinlarini hakka degan qushning yeb ketishi, cholning tuzoq o'rnatib hakkani ushlashi va hakkaning evaziga sehrli dasturxon taklif qilishi haqida hikoya qiladi. Chol hakkaning uyiga borib, sehrli dasturxonni oladi, lekin uyiga qaytayotganda boylikka hirs qo'yib, yana hakkani tutishni o'ylaydi. Uyga kelgach, dasturxonni ishlatmoqchi bo'ladi, ammo dasturxon ishlamaydi. Chol yomon niyat qilgani uchun sehrli dasturxonning kuchini yo'qotganini anglab yetadi.